Tegundir í ræktun og þróun
Ostrusveppir eru kjarninn í ræktun Mýsildals í dag. Aðrar sælkerategundir bíða betri sæfingaraðstöðu og næstu tilraunalota.
Ræktað hingað til
Hröð ræktun, fjölbreyttir stofnar og kjötmikil uppskera.
Ostrusveppir hafa hingað til verið kjarninn í ræktun Mýsildals. Þeir henta vel í smærri ræktun, vaxa hratt við réttar aðstæður og geta nýtt fjölbreytt undirlag. Þeir eru því bæði góður upphafspunktur fyrir rannsóknir og spennandi tegund fyrir áframhaldandi þróun.
Ostrusveppir tilheyra ættkvíslinni Pleurotus og finnast í mörgum afbrigðum. Þeir mynda oft þétt cluster með mörgum höttum sem vaxa út frá sama stað. Hattarnir geta verið gráir, ljósir, brúnleitir eða bláleitir eftir stofni, vaxtarskilyrðum og þroska. Áferðin er yfirleitt mjúk en kjötmikil og bragðið milt, örlítið hnetukennt og umamiríkt.
Í ræktun eru þeir þekktir fyrir kröftugt mýsil og tiltölulega hraðan vöxt. Þegar undirlagið hefur verið numið af mýsli og rakastig, ferskt loft og hitastig verða hentug, byrja fyrstu sveppvísarnir að myndast. Þetta stig kallast pinning. Þaðan geta sveppirnir þroskast hratt í fullvaxið cluster.
Princess Pearl, Turtle Pond Oyster og Gray Oyster hafa verið sérstaklega áberandi í ræktun og tilraunum hingað til. Þeir eru þó ekki endanlegur listi. Fleiri stofnar kunna að verða prófaðir og niðurstöður munu ráða því hvaða ostrusveppur verður meginuppistaða ræktunarinnar.
Valið snýst ekki aðeins um hvaða stofn vex hraðast. Einnig þarf að horfa til bragðs, áferðar, stöðugleika, uppskerugæða og þess hversu vel hver stofn aðlagast aðstæðum á Höfn.
Princess Pearl er ljós og fallegur ostrusveppur sem myndar yfirleitt þétt og regluleg cluster. Hattarnir eru perlugráir eða kremleitir og verða breiðir og mjúkir við gott rakastig og næg loftskipti. Stofninn hefur sýnt sterkan vöxt í föturækt og getur myndað myndarlega uppskeru. Bragðið er milt og áferðin góð, sérstaklega þegar sveppirnir eru tíndir áður en hattarnir verða of flatir.
Turtle Pond Oyster hefur verið hluti af tilrauna- og þróunarvinnu Mýsildals. Hann hefur sýnt áhugavert vaxtarlag frá fyrstu sjáanlegu pinning yfir í þéttari cluster. Stofninn hefur verið gagnlegur í samanburði við aðra ostrusveppi og hjálpað til við að meta hvernig mismunandi stofnar bregðast við sama undirlagi, raka, hitastigi og loftskiptum.
Gray Oyster er klassískur grár ostrusveppur og ein þekktasta gerðin í ræktun. Hann myndar yfirleitt gráa eða blágráa hatta sem lýsast þegar sveppirnir þroskast. Tegundin er fjölhæf, hraðvaxin og hentar vel sem viðmið í tilraunum þar sem bornir eru saman vaxtarhraði, uppskerumagn og gæði.
Framtíðaráætlun
Ræktun þessara tegunda krefst betri sæfingaraðstöðu, meiri stjórnunar og stöðugra vinnuferla. Þær verða fyrst prófaðar í litlum lotum.
Ræktun í undirbúningi Lion's Mane · Hericium erinaceus
Ljónsmakki er óvenjulegur sælkerasveppur sem myndar hvítan, hnöttóttan ávöxt með mjúkum tindum. Áferðin er þétt og safarík og bragðið milt, stundum borið saman við sjávarfang. Ræktunin krefst næringarríks undirlags og mjög hreinna vinnubragða. Hann verður fyrst prófaður í litlum lotum þegar sæfingaraðstaðan hefur verið styrkt.
Ræktun í undirbúningi Lentinula edodes
Shiitake er einn þekktasti matarsveppur heims, með þéttan hatt og djúpt umamibragð. Hann vex hægar en ostrusveppir og þarf lengra þroskunarskeið áður en ávaxtun hefst. Vegna langs vaxtartíma og næringarríks harðviðarundirlags skiptir hreinlæti miklu máli. Fyrstu lotur verða hluti af rannsóknar- og þróunarvinnu.
Ræktun í undirbúningi King Oyster · Pleurotus eryngii
Kóngsostrusveppur tilheyrir sömu ættkvísl og aðrir ostrusveppir en myndar þykkan, kjötmikinn stilk og minni hatt. Hann heldur áferð sinni vel við steikingu og hentar vel í sneiðar, grillun og marineringu. Ræktunin krefst meiri stjórnunar á næringu, sæfingu og ávaxtun en hefðbundnir ostrusveppir.
Tilraunir ráða för
Ræktun Mýsildals verður mótuð af niðurstöðum, ekki fyrirfram ákveðnum lista. Nýir stofnar geta bæst við, aðrir fallið frá og megintegundirnar breyst eftir því hvað reynist bragðgott, stöðugt og hentugt við aðstæður verkefnisins.
Sjá ræktunarferlið →